‘3 इडियट्स’मधील फुनसुख वांगडू पात्र सोनम वांगचुक यांच्यावर आधारित असल्याच्या चर्चेवरून पुन्हा वाद रंगला – वस्तुस्थिती काय?
सोनम वांगचुक यांच्यावर आधारित चर्चेला पुन्हा सुरुवात
बॉलिवूडचा ब्लॉकबस्टर सिनेमा ‘3 इडियट्स’ (2009) प्रदर्शित झाल्यापासून फुनसुख वांगडू (रँचो) हे पात्र लडाखचे प्रसिद्ध पर्यावरणवादी, शिक्षणतज्ज्ञ आणि इनोव्हेटर सोनम वांगचुक यांच्यावर आधारित असल्याची चर्चा होत आली आहे.
अलिकडे सोनम वांगचुक यांनी जंतर-मंतर येथे विद्यार्थ्यांच्या आंदोलनात उपोषण केले होते.
याच काळात ‘3 इडियट्स’मधील चतुरच्या भूमिकेतील अभिनेता ओमी वैद्य यांनी त्यांना “रियल-लाइफ फुनसुख वांगडू” म्हणून उल्लेख केला.
या पार्श्वभूमीवर आमिर खान यांनी स्पष्टीकरण दिले आणि त्यानंतर सोनम वांगचुक यांनी प्रत्युत्तर दिले. नेमके काय घडले ते पाहूया.
आमिर खान यांचे स्पष्टीकरण
जुलै 2026 मध्ये लंडनमधील ब्रिटिश फिल्म इन्स्टिट्यूट (BFI) / लंडन इंडियन फिल्म फेस्टिव्हल येथे झालेल्या कार्यक्रमात आमिर खान यांनी सांगितले की, फुनसुख वांगडू हे पात्र सोनम वांगचुक यांच्यावर आधारित नाही. हे एक गैरसमज आहे.
सिनेमा बनवत असताना (राइटिंग आणि शूटिंग दरम्यान) त्यांना, दिग्दर्शक राजकुमार हिरानी आणि लेखक अभिजात जोशी यांना सोनम वांगचुक यांच्याबद्दल माहिती नव्हती. ओमी वैद्य यांचे विधान चुकीचे असल्याचेही त्यांनी म्हटले.
त्याच वेळी त्यांनी सोनम वांगचुक यांच्या कामाची प्रशंसा केली आणि त्यांच्या आरोग्याबद्दल चिंता व्यक्त करत उपोषण संपवण्याची आशा व्यक्त केली.
वांगचुक यांचे प्रत्युत्तर
ऑगस्ट 2026 मध्ये प्रखर गुप्ता यांच्या पॉडकास्टमध्ये वांगचुक यांनी आमिर खान यांच्या दाव्याला प्रत्युत्तर दिले. त्यांनी आठवण करून दिली की, एप्रिल 2008 मध्ये CNN-IBN Real Heroes Award सोहळ्यात (मुंबई) त्यांची आणि आमिर खान यांची भेट झाली होती.
आमिर तेव्हा ‘गजनी’ (2008) चित्रपटाच्या लुकमध्ये होते. वांगचुक यांनी सांगितले की, त्यांनी आमिर यांच्यासोबत सविस्तर चर्चा केली होती, कल्पनांची देवाणघेवाण झाली होती आणि त्यांचे काम दर्शवणारे ऑडिओ-व्हिज्युअल प्रेझेंटेशनही दाखवले होते.
आमिर खान यांनी “मी त्यांना ओळखतही नव्हतो” असे म्हटल्यावर वांगचुक यांनी विनोदी शैलीत म्हटले:
“काही व्हिडिओ समोर आले ज्यात ते ‘गजनी’च्या आउटफिटमध्ये माझे भाषण पाहत होते.
कदाचित ते ‘गजनी’च्या भूमिकेत इतके मग्न होते की त्यांना शॉर्ट-टर्म मेमरी लॉस झाला असेल.
15 मिनिटांनंतर (किंवा काही सेकंदात) भेट विसरली असेल, त्यामुळे मला आश्चर्य वाटत नाही. अन्यथा आम्ही सविस्तर भेटलो होतो आणि अनेक कल्पनांवर चर्चा केली होती.”
वांगचुक यांची स्पष्ट भूमिका
वांगचुक यांनी नेहमीच सांगितले आहे की, हा सिनेमा त्यांच्या जीवनाची थेट बायोग्राफी नाही.
ते म्हणाले की, “मी फुनसुख वांगडू नाही. मी सोनम वांगचुक आहे. मी चित्रपटांमध्ये काम करत नाही, वास्तविक जीवनात इनोव्हेशन करतो.”
ते स्वीकारतात की प्रभाव किंवा प्रेरणा (influence/inspiration) असू शकते – कदाचित आमिर खान यांनी भेटीतून घेतलेल्या कल्पना लेखकांना दिल्या असतील आणि त्या स्क्रिप्टमध्ये समाविष्ट झाल्या असतील (कदाचित उपचेतन मनाने).
पण सिनेमा पूर्णपणे त्यांच्यावर आधारित असल्याचे ते नाकारतात. त्यांनी पूर्वीही कौ बनेंगा करोडपती आणि इतर मुलाखतींमध्ये सांगितले होते की, प्रभाव असू शकतो पण ते त्याबद्दल विशेष गर्व बाळगत नाहीत.
सिनेमाच्या निर्मात्यांनी त्यांची परवानगी घेतली नव्हती किंवा संपर्क साधला नव्हता, असेही ते म्हणाले आहेत.
